کود شیمیایی

کود شیمیایی برای افزایش رشد و بهره‌وری محصولات بر روی خاک یا گیاهان اعمال می شوند. این محصولات روزانه توسط کشاورزان برای افزایش عملکرد محصول استفاده می شود. این کودها حاوی مواد مغذی ضروری مورد نیاز گیاهان از جمله نیتروژن، پتاسیم و فسفر هستند. کود شیمیایی ظرفیت نگهداری آب در خاک را افزایش می دهد. البته پیش از پرداختن به جزئیات در مورد کود شیمیایی لازم است انواع کودها بررسی شوند.

کود شیمیایی

انواع کودها

همان طور که ذکر شد، کود یک ماده طبیعی یا مصنوعی است که برای بهبود رشد و بهره‌وری روی خاک یا گیاهان اعمال می شود و به این صورت مواد مغذی گیاهان تأمین می شود؛ بنابراین در حالت کلی کودها به دو دسته کود شیمیایی یا غیر آلی (غیر ارگانیک) و کودهای طبیعی (ارگانیک) تقسیم می شوند.

  • کود شیمیایی یا غیر ارگانیک

کودهای معدنی یا غیر آلی، نوعی کود شیمیایی هستند که حاوی عناصر مغذی برای رشد محصولات تولیدی با استفاده از مواد شیمیایی هستند. کود شیمیایی شامل انواع زیر است:

  • کودهای نیتروژنی یا ازته

کودهای ازت حاوی نیتروژن لازم برای توسعه محصولات زراعی هستند. نیتروژن سازنده اصلی کلروفیل است که تعادل را در فرآیند فوتوسنتز حفظ می کند. همچنین بخشی از اسیدهای آمینه در گیاهان است و پروتئین را تشکیل می دهد. کودهای ازته باعث بهبود تولید و کیفیت محصولات کشاورزی می شوند.

  • کود فسفر

ماده اصلی غذایی در این کود، فسفر است. راندمان و بهره‌وری کود به مقدار مؤثر فسفر، روش های کود دهی، خصوصیات خاک و غیره بستگی دارد. در واقع فسفر یافت شده در پروتوپلاسم سلول نقش مهمی در رشد و تکثیر سلول دارد و این برای رشد ریشه گیاهان مفید است.

  • کودهای آلی (ارگانیک)

کودهای آلی، کودهای طبیعی هستند که از گیاهان و حیوانات به دست می آیند. این ها خاک را با ترکیبات کربنیک ضروری برای رشد گیاه غنی می کنند. کودهای آلی، محتوای مواد آلی خاک را افزایش می دهند، باعث تولید مثل میکروارگانیسم ها می شوند و خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک را تغییر می دهند. کودهای طبیعی به عنوان یکی از اصلی ترین مواد مغذی برای غذای سبز در نظر گرفته می شوند.

کودهای آلی را می توان از محصولات زیر تهیه کرد:

  • زباله های کشاورزی
  • کود دامی
  • زباله صنعتی
  • ضایعات شهرداری

کود شیمیایی یا غیرآلی

بیشتر مواد مغذی مورد نیاز گیاهان فقط از طریق خاک تأمین می شود. تأمین ناکافی هر یک از این مواد مغذی ممکن است، رشد گیاه را محدود کند. با این حال، محصولات کشاورزی ممکن است به عناصر مغذی بیشتری نسبت به پوشش گیاهی طبیعی نیاز داشته باشند. مقادیر قابل توجهی از مواد مغذی خاک نیز با برداشت محصولات حذف می شوند. برای رشد و سودآوری مطلوب محصولات ممکن است به کود دهی با کود شیمیایی، کودهای حیوانی، کودهای سبز یا مدیریت حبوبات نیاز باشد. این مقاله بر روی انواع کود شیمیایی مورد استفاده در بهبود رشد گیاهان متمرکز است. کاربر باید هنگام استفاده و مدیریت کودها، به چهار اصل پایبند باشد. در واقع از مقدار مناسب ِکود مناسب در مکان مناسب و در زمان مناسب استفاده نماید. این چهار اصل با آزمایش خاک شروع می شود. آزمایشات خاک وضعیت مواد مغذی موجود در خاک را ارزیابی می کنند و نشان می دهند که آیا سطح موجود از مواد مغذی برای تولید محصول کافی است. اگر مقادیر کافی مواد مغذی در خاک وجود داشته باشد، دیگر نیازی به استفاده از کود نیست و اگر نتایج آزمایشگاهی نشان دهد که مقادیر مواد مغذی موجود در خاک کافی نیست، می بایست مقدار مناسبی از کود به خاک تزریق شود. زمان مناسب و مکان مناسب به عوامل زراعی خاص مربوط به زیست شناسی و مرحله رشد محصول و شرایط محیطی فعلی بستگی دارد. کاربر می بایست بهترین روش مدیریتی متناسب با شرایط خود را دنبال نماید.

کود شیمیایی دارای تنوع و تفاوت در ظاهر می باشد و بسته به شیوه و فرآیند تولید خود دارای شکل و اندازه گوناگونی از جمله کریستالی، ساچمه ای، دانه ای و… است. بیشترین مورد استفاده در بین کاربران، کود شیمیایی جامد می باشد و انواع کود شیمیایی مایع بیشتر در آمریکای شمالی طرفدار دارند.

اجزای اصلی کودهای شیمیایی کدامند؟

اجزای اصلی انواع مختلف کود شیمیایی شامل: نیتروژن، فسفر و پتاسیم هستند. درجه بندی آن مقدار نیتروژن، فسفر و پتاسیم در یک کود را نشان می دهد.

فروش کود شیمیایی

در واقع کودها با عنوان نیتروژن (N)، فسفات (P2O5) و پتاس (K2O)، به ترتیب N-P-K که فسفات و پتاس فرم های اکسید فسفر اولیه (P) و پتاسیم (K) هستند، برچسب گذاری می شوند. در بعضی موارد، مواد مغذی ممکن است به هر دو صورت بیان شوند. موارد ذیل تبدیل یا تغییر ساده بین فرم های اکسید و عنصری است:

  • فسفر

P × ۲.۳ = P2O5

P2O5 × ۰.۴۴ = P

  • پتاسیم

K × ۱.۲ = K2O

K2O × ۰.۸۳ = K

پیشنهاد و توصیه آزمایشگاه خاک شناسی دانشگاه دولتی می سی سی پی استفاده از یک پوند (معادل ۰.۴۵۳۵۹۲ کیلوگرم) فسفات یا پتاس در هر هکتار می باشد.

در واقع برای استفاده از گونه های مختلف کود شیمیایی عوامل مختلفی را می بایست در نظر گرفت که یکی از این عوامل، گرسنگی گیاه و یا نیازمند بودن گیاه به مواد مغذی می باشد.

علائم گرسنگی در گیاه

در صورت فقدان یا کمبود یکی از مواد مغذی که گیاه به آن احتیاج دارد، علائمی در ظاهر و رنگ گیاه پدیدار می شود. برخی از این علایم شامل کوچک ماندن گیاه و عدم رشد کافی و مناسب، تغییر رنگ برگ های گیاه به سبز کمرنگ، زرد، سبز متمایل به آبی و ظهور و بروز نوارها یا خط های قرمز رنگ بر روی آن، کاهش محصول در هنگام برداشت و… می باشد. در برخی شرایط تشخیص اینکه گیاه با کمبود و گرسنگی مواجه است، ساده بوده و در برخی شرایط به دلیل اینکه علایم فقدان یا کمبود دو عنصر ممکن است خیلی شبیه و نزدیک به هم باشد، پیچیده می شود.

درجه کود شیمیایی چیست؟

 درجه کود، درصد وزنی نیتروژن (N)، فسفات (P2O5) و پتاس (K2O) موجود در مواد است که به ترتیب از چپ به صورت N-P2O5-K2O بیان می شود. به عنوان مثال، ۱۰-۲۰-۱۰ نشان می دهد ۱۰ درصد وزن ماده N، ۲۰ درصد P2O5 و ۱۰ درصد K2O است. ضریب کود به وزن درصدهای N-P2O5-K2O گفته می شود و با تقسیم سه عدد به کوچک‌ترین عدد محاسبه می شود.

پس در نتیجه سه عدد موجود در کود نشان دهنده مواد مغذی اصلی آن است. به عنوان مثال، یک کیسه کود با برچسب ۱۰-۱۰-۱۰ حاوی ۱۰٪ نیتروژن، ۱۰٪ فسفر و ۱۰٪ پتاسیم است. همان طور که در بالا بیان گردید این برچسب یک استاندارد ملی است و به عنوان درجه کود شناخته می شود.

کود شیمیایی بر حسب تعداد عناصر تغذیه ای موجود در آن به کودهای تک عنصری و کودهای چند عنصری تقسیم می گردد. در واقع کودهایی که حاوی یک عنصر مغذی باشند کودهای تک عنصری و کودهایی که شامل دو یا سه عنصر مغذی یا تغذیه ای باشند کودهای چند عنصری (حتی دو عنصری و سه عنصری) نام گذاری می شوند. از مهم ترین کودهای تک عنصری می توان به اوره، سولفات آمونیوم، کلسیم آمونیوم نیترات، سوپر فسفات ساده، سوپر فسفات غلیظ و کلرید پتاسیم اشاره نمود؛ و در خصوص کودهای چند عنصری می توان این طور بیان کرد که این نوع از کود شامل سه نوع مشخص، کودهای مرکب، کودهای ترکیبی و کودهای مخلوط می باشد.

مزایای استفاده از کود شیمیایی

در زیر به مزایای استفاده از این کودها اشاره شده است:

  • حمل، ذخیره و استفاده از آنها آسان است.
  • برای تأمین یک ماده مغذی خاص می توانیم کود خاصی را به دلیل خاصیت غذایی آن انتخاب کنیم.
  • شکل محلول در آب آن ها می توانند به راحتی در خاک حل شوند. از این رو، آنها به راحتی توسط گیاهان جذب می شوند.
  • آن ها تأثیر سریعی بر محصولات دارند.
  • آن ها عملکرد محصول را افزایش می دهند و غذای کافی برای تغذیه جمعیت زیادی فراهم می کنند.
  • آن ها قابل پیش بینی و قابل اطمینان هستند.

وارد کننده کود شیمیایی

معایب استفاده کود شیمیایی

استفاده از هر نوع کود شیمیایی معایب زیر را دارد:

  • کود شیمیایی تا حدودی گران است.
  • مواد تشکیل دهنده کودها برای پوست و سیستم تنفسی مضر هستند.
  • استفاده زیاد از کودها به گیاه آسیب می رساند و حاصلخیزی خاک را کاهش می دهد.
  • فرسایش یا شستشو اتفاق می افتد و کودها به رودخانه ها می رسند و باعث فرونشانی یا اتروفیکاسیون می شوند. در واقع در این حالت مواد مغذی اضافی حاصل از کودها که جذب خاک نشده اند به توده های آبی می ریزند و باعث شکوفایی جلبک ها می شوند. جلبک های رشد یافته گاهی اوقات عبور مجاری آب را محدود می کنند؛ و هنگامی که این جلبک ها می میرند، در قسمت پایین آب قرار می گیرند و میزان اکسیژن موجود در آب را کاهش می دهند.
  • استفاده طولانی مدت از کودهای شیمیایی باعث کاهش فعالیت میکروبی و ایجاد اختلال در pH خاک می شود.
  • همچنین شایان ذکر است که در نیمه دوم قرن بیستم، افزایش استفاده از کودهای ازته (افزایش ۸۰۰ درصدی بین سال های ۱۹۶۱ و ۲۰۱۹) یکی از مؤلفه های اساسی در افزایش بهره‌وری سیستم های غذایی متداول و مرسوم (بیش از ۳۰٪ سرانه) بوده است اما طبق گزارش ویژه IPCC در مورد تغییرات زمین و به تبعیت از آن آب و هوا، استفاده از این کودها دلیل اصلی گرم شدن کره زمین می باشد.

موارد استفاده از کود شیمیایی

  • از کودها برای اهداف مختلف استفاده می شود. موارد استفاده از کود شیمیایی در زیر ذکر شده است:
  • از کود شیمیایی برای تأمین مواد مغذی اضافی به گیاهان استفاده می شود.
  • از کود شیمیایی برای بهبود بازده و عملکرد محصولات استفاده می شود.
  • از کودهای غنی نیتروژنی (ازت) برای سبز کردن گیاهان، چمن ها و علفزارها استفاده می شود.
  • باغداران از کودها برای رفع نیازهای خاص گیاهان مانند نیازهای غذایی استفاده می کنند.
  • کودها به خاک گیاهان اضافه می شوند تا مواد مغذی از دست رفته را جایگزین کنند.

اهمیت استفاده از کود شیمیایی

  • تأمین تقاضای جمعیت رو به رشد با منابع محدود بسیار دشوار است. وجود آفات و کمبود مواد مغذی در خاک منجر به کاهش تولید محصولات کشاورزی شده است. موارد ذکر شده اهمیت استفاده کود شیمیایی در کشاورزی را افزایش داده است. استفاده از کود شیمیایی به روش های زیر می توانند برای گیاهان مهم باشند:
  • استفاده از کود شیمیایی تحمل و تاب آوری گیاهان در مقابل آفات را افزایش می دهد. در واقع استفاده از کودها به ویژه کود شیمیایی باعث کاهش استفاده از حشره کش ها و علف کش ها شده و در نتیجه محصولات سالم تری تولید می شود. در نتیجه، بیماری ها کاهش یافته و ارزش محصولات بیشتر می شود.
  • کود شیمیایی ظرفیت نگهداری آب گیاهان را بهبود می بخشد و عمق و رشد ریشه را افزایش می دهد.
  • محتوای پتاسیم موجود در انواع کود شیمیایی باعث تقویت ساقه های گیاهان می شود.
  • فسفر موجود در کود شیمیایی به رشد سریع ریشه و تشکیل دانه در گیاهان کمک می کند.
  • نیتروژن یا ازت موجود در کود شیمیایی، رشد گیاهان را افزایش می دهد که این مورد با رنگ سبز گیاهان مشخص شود.

در نهایت ذکر اینکه روش های استفاده از کود شیمیایی بسته به شرایط به صورت پخش کود، کود دهی نواری (خطی)، کود سرک، جایگذاری کناری کود و محلول پاشی برگی می باشد، خالی از لطف نیست.

خرید کود شیمایی

برای خرید انواع کودهای شیمیایی، خرید کود اوره ، خرید سولفات آهن، پتاسیم هیدروکسید یا پتاس و سایر مواد شیمیایی با کارشناسان مجموعه اوسینا شیمی تماس خاصل فرمایید.

برای استعلام 

قیمت کود شیمیایی

و همچنین مشاوره رایگان با ما تماس بگیرید.

۰۲۱-۵۵۴۳۶۲۴۹

۰۹۱۹۶۳۹۴۳۲۵

۸۶ ۳۲۸ ۸۶ ۰۹۱۲

Call us